e-katalog için tıklayın
Bayilik için tıklayın
Ücretsiz su testi
E-Bülten
Sağlıklı su ve yenilikler için e-posta adresinizi giriniz.
Muzeyyen Sevkin-2
Çukurova’da Su Kullanımı..Jeoloji Mühendisi Dr. Müzeyyen Şevkin, TMMOB'un "Adana Kent Sorunları Sempozyumu"na sunduğu Bildirisi'nde, Çatalan Barajı'yla ilgili önemli bulgu ve iddialara yer veriyor..
Çukurova’da Su Kullanımı..
Adana kentinin içme suyu ihtiyacı 2002 yılına kadar yer altı suyundan kuyular ile karşılanmakta iken 9.10.2002 tarihinden itibaren yüzey suyu olan Çatalan Barajından karşılanmaya başlanmıştır. Uzman görüşlerine göre Çatalan gölüne kontrolsüz olarak boşaltılan evsel atıklar, kanalizasyon suları ve tarım arazilerinin zirai ilaç artıkları soframıza taşınmaktadır.
"Çatalan Havzası'nda mutlak koruma alanları oluşturulmadı"** ASKİ'nin, su arıtma analizleri sonuçlarının da kurşun ve kadmiyum ağır metallerin 'sınır değer' taşıdığı vurgulanan Dr. Şevkin'in Bildirisi'nden: "Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği'nde mutlak, kısa ve orta mesafeli alanda iskan ve sanayi tesisine, kesinlikle izin verilmezken, Çatalan Gölü'nün maksimum su kotu sınırında Çatalan Belediyesi, Eğlence, Körüklü, Sayca, Malıhıdırlı, Karayusuflu, Çiçekli, Sadıkali, Sarımehmetli, Sarıkonak, Ömerli, Döşekevi ve Boztahta vb. gibi köyler ile bu köylere ait mahalleler yer almaktadır.Söz konusu yerleşim birimlerinin büyük çoğunluğunda kanalizasyon sistemi bulunmayıp, evsel, hayvansal, çöp gibi atıklarını göl alanına vermektedirler"
** "Metropole dönüşmüş olan Adana kent’ine içme suyu sağlayan Çatalan Havzası'nın içme suyu olarak projelendirildiği aşamada düşünülmesi ve oluşturulması gereken koruma alanlarının acilen hayata geçirilmesi bir zorunluluktur.
Çatalan Gölü maksimum su seviyesinde bulunan yerleşim alanlarının kaldırılarak havza dışına taşınması ve yönetmelikte belirtilen alanlardaki istimlâklerin biran önce gerçekleştirilmesi gereklidir. Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği'ne göre suyu alan kuruluş tarafından yapılması gereken kamulaştırma ve koruma alanlarının oluşturulması işlemlerine başlanmalıdır"Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) adına TMMOB Adana İl Koordinasyon Kurulu'nun (İKK), 9-10 Mayıs günleri arasında düzenlediği "Adana Kent Sorunları Sempozyumu" geride kalırken, Sempozyuma sunulan bildiriler, kamuoyunca epeyce tartışılacak önemli boyut taşıyor. Jeoloji Mühendisleri Odası Adana Şube yöneticisi Dr. Müzeyyen Şevkin'in "Adana Kentine İçme Suyu Sağlayan Çatalan Havzası Koruma Alanları Oluşturulması ve Karşılaşılan Sorunlar" başlıklı bildirisi de bunlardan biri... Dr. Şevkin, Anakent Belediye Başkanı Aytaç Durak'ın övündüğü projeleri arasında yer alan Çatalan Projesi'nde, kente su verilmeye başlanan 2002 yılından bu yana 'mutlak koruma alanlarının oluşturulmadığına dikkat çekiyor.
"... Çatalan ve aynı nehre dökülen ortak birçok dereyi içeren Seyhan Havzası, Sarız'dan başlayıp Göksu Nehri ile devam eden, diğer ucu Uzunpınar, Kazancık ve Elebaşı'ndan başlayarak Zamantı Çayına ve ayrıca Eğlence Çayı'nın birleşmesi ile Seyhan Nehri'ne döküldüğü alanı kapsamaktadır. Yönetmeliğe göre, Uzun Mesafeli Koruma Alanı, içme ve kullanma suyu rezervuarının yukarıda tanımlanan mutlak, kısa ve orta mesafeli alanlarının dışında kalan su toplama havzasının tümüdür. Dolayısı ile tüm alanda yönetmelikte öngörülen tedbirlerin alınması gereklidir.ÇATALAN HAVZASI'NDA MUTLAK KORUMA ALANI OLUŞTURULMADI !!
... Çatalan Havzası'nı besleyen Göksu kolu boyunca yerleşik olarak bulunan bütün il, ilçe, belde ve köyler ile yine havzayı besleyen diğer kol olan Eğlence Deresi kenarındaki tüm yerleşim birimleri kanalizasyon, fosseptik ve katı atıklarını yan dereler vasıtası ile veya doğrudan Çatalan Havzası'na akıtmaktadır.
Söz konusu yerleşim birimlerinin büyük çoğunluğunda kanalizasyon sistemi bulunmayıp, evsel, hayvansal, çöp gibi atıklarını göl alanına vermektedirler.
... Çatalan Gölü kenarında ve koruma alanlarında yoğun bir şeklide gübreli ve zirai ilaçlı tarım yapılmaktadır. Yönetmelikte öngörülen mesafelerin korunmasına dönük çalışmaların biran önce yapılması gerekmektedir.
... Tufanbeyli, Saimbeyli, Feke ilçeleri ile membadan mansaba doğru yer alan birçok belde ve köyün içinden geçen Göksu Deresi'ne kanalizasyon, fosseptik ve katı atıkların dışında krom işletme tesisleri, hammadde ocakları, kırma taş ocaklarının deşarjı doğrudan Göksu Nehri'ne bırakılmaktadır. Ayrıca Eğlence Irmağı çevresinde atıklarını ırmağa deşarj eden krom maden işletmeleri bulunmaktadır. Yapımına başlanan Tufanbeyli Termik Santrali’nin soğutma işlemleri Göksu Deresi'nden yapılacak olup, atıkları yine dereye verilecektir. Membadan itibaren Göksu Deresi boyunca yukarıda sözü edilen tüm atıklar Çatalan Havzası'na boşalmaktadır. Uygulamada yaşanan boşluk nedeni ile koruma alanları hayata fiili olarak geçirilemediğinden, zorunlu kamulaştırmalar yapılamadığından bölgede haksız imar rantı oluşmuş ve dolayısı ile spekülatif arsa satışları meydana gelmiştir"
SONUÇ VE ÖNERİLER:
Dr. Şevkin, çalışmasının "sonuç ve öneriler" bölümünde ise şunlara yer veriyor:
- Sarız'dan başlayıp Göksu Nehri ile devam eden, diğer ucu Uzunpınar, Kazancık ve Elebaşı'ndan başlayarak Zamantı Çayı'na ve ayrıca Eğlence Çayı'nın birleşmesi ile Seyhan Nehri'ne döküldüğü alan Çatalan ve Seyhan havzalarını kapsamaktadır. Yönetmeliğe göre, Uzun Mesafeli Koruma Alanı, içme ve kullanma suyu rezervuarının yukarıda tanımlanan mutlak, kısa ve orta mesafeli koruma alanlarının dışında kalan su toplama havzasının tümüdür. Dolayısı ile tüm alanda yönetmelikte öngörülen tedbirlerin alınması gereklidir.
- Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği'nde mutlak koruma alanı olan 300 metrelik alandaki 'kamulaştırma, suyu kullanan idare veya idarelerce yapılır' ifadesi açıkça yer almasına rağmen, 2002 yılından beri kentin içme suyunun sağlandığı Çatalan Havzası'ndaki mutlak koruma alanı tam anlamı ile oluşturulmamış ve bu alanda yapılması gereken kamulaştırma işlemleri gerçekleştirilmemiştir.
- Çatalan Havzası'nı besleyen Göksu kolu boyunca yerleşik olarak bulunan bütün il, ilçe, belde ve köyler ile yine havzayı besleyen diğer kol olan Eğlence Deresi kenarındaki tüm yerleşim birimleri kanalizasyon, fosseptik ve katı atıklarını yan dereler vasıtası ile veya doğrudan Çatalan Havzası'na akıtmaktadırlar.
- Çatalan Gölü kenarında ve koruma alanlarında yoğun bir şekilde gübreli ve zirai ilaçlı tarım yapılmaktadır.
- Krom işletme tesisleri, hammadde ocakları, kırma taş ocaklarının deşarjı Göksu Nehri’ne yapılmaktadır. Ayrıca Eğlence Irmağı çevresinde atıklarını ırmağa deşarj eden krom maden işletmeleri bulunmaktadır. Yapımına başlana Tufanbeyli Termik Santrali’nin soğutma işlemleri Göksu Deresi'nden yapılacak olup atıkları yine dereye verilecektir. Membadan itibaren Göksu Nehri boyunca yukarıda sözü edilen tüm atıklar Çatalan Havzası'na boşalmaktadır.
- Suyun arıtıldıktan sonra alınan analiz sonuçları İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkındaki Yönetmeliklere her ne kadar uymaktaysa da uzun vadede havzanın bu hızla kirletilmesine devam edilmesi durumunda insan sağlığını tehdit edecek boyutlara varılmasının önüne geçilemeyecektir. Gelecekte suyun arıtılması daha güç ve masraflı hale gelecektir. Kaldı ki kurşun ve kadmiyum gibi ağır metaller analiz sonucunda görüleceği gibi sınır değerler taşımaktadır.
- Metropole dönüşmüş olan Adana Kenti’ne içme suyu sağlayan Çatalan Havzası'nın içme suyu olarak projelendirildiği aşamada düşünülmesi ve oluşturulması gereken koruma alanlarının acilen hayata geçirilmesi bir zorunluluktur. Çatalan Gölü maksimum su seviyesinde bulunan yerleşim alanlarının kaldırılarak havza dışına taşınması ve yönetmelikte belirtilen alanlardaki istimlâklerin biran önce gerçekleştirilmesi gereklidir. Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği'ne göre suyu alan kuruluş tarafından yapılması gereken kamulaştırma ve koruma alanlarının oluşturulması işlemlerine başlanmalıdır.
- Temiz su içmek bir insanlık hakkıdır. Havza boyunca göl alanına deşarj edilmekte olan kanalizasyon, fosseptik, katı atık, madencilik, tarımsal atıklarının Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği'nde belirtilen şartlar yerine getirilerek verilmesi yönünde çalışmalar başlatılmalıdır.
- Koruma alanlarının oluşturulmasına yönelik işbirliği halinde olunması gereken kurum ve kuruluşlar ile koordinasyon sağlanmalı ve biran önce harekete geçilmelidir “
Dr. Müzeyyen Şevkin ... Çatalan Gölü kenarında ve koruma alanlarında yoğun bir şeklide gübreli ve zirai ilaçlı tarım yapılmaktadır. Yönetmelikte öngörülen mesafelerin korunmasına dönük çalışmaların biran önce yapılması gerekmektedir.
... Tufanbeyli, Saimbeyli, Feke ilçeleri ile membadan mansaba doğru yer alan birçok belde ve köyün içinden geçen Göksu Deresi'ne kanalizasyon, fosseptik ve katı atıkların dışında krom işletme tesisleri, hammadde ocakları, kırma taş ocaklarının deşarjı doğrudan Göksu Nehri'ne bırakılmaktadır. Ayrıca Eğlence Irmağı çevresinde atıklarını ırmağa deşarj eden krom maden işletmeleri bulunmaktadır. Yapımına başlanan Tufanbeyli Termik Santrali’nin soğutma işlemleri Göksu Deresi'nden yapılacak olup, atıkları yine dereye verilecektir. Membadan itibaren Göksu Deresi boyunca yukarıda sözü edilen tüm atıklar Çatalan Havzası'na boşalmaktadır. Uygulamada yaşanan boşluk nedeni ile koruma alanları hayata fiili olarak geçirilemediğinden, zorunlu kamulaştırmalar yapılamadığından bölgede haksız imar rantı oluşmuş ve dolayısı ile spekülatif arsa satışları meydana gelmiştir"
SONUÇ VE ÖNERİLER:
Dr. Şevkin, çalışmasının "sonuç ve öneriler" bölümünde ise şunlara yer veriyor:
- Sarız'dan başlayıp Göksu Nehri ile devam eden, diğer ucu Uzunpınar, Kazancık ve Elebaşı'ndan başlayarak Zamantı Çayı'na ve ayrıca Eğlence Çayı'nın birleşmesi ile Seyhan Nehri'ne döküldüğü alan Çatalan ve Seyhan havzalarını kapsamaktadır. Yönetmeliğe göre, Uzun Mesafeli Koruma Alanı, içme ve kullanma suyu rezervuarının yukarıda tanımlanan mutlak, kısa ve orta mesafeli koruma alanlarının dışında kalan su toplama havzasının tümüdür. Dolayısı ile tüm alanda yönetmelikte öngörülen tedbirlerin alınması gereklidir.
- Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği'nde mutlak koruma alanı olan 300 metrelik alandaki 'kamulaştırma, suyu kullanan idare veya idarelerce yapılır' ifadesi açıkça yer almasına rağmen, 2002 yılından beri kentin içme suyunun sağlandığı Çatalan Havzası'ndaki mutlak koruma alanı tam anlamı ile oluşturulmamış ve bu alanda yapılması gereken kamulaştırma işlemleri gerçekleştirilmemiştir.
- Çatalan Havzası'nı besleyen Göksu kolu boyunca yerleşik olarak bulunan bütün il, ilçe, belde ve köyler ile yine havzayı besleyen diğer kol olan Eğlence Deresi kenarındaki tüm yerleşim birimleri kanalizasyon, fosseptik ve katı atıklarını yan dereler vasıtası ile veya doğrudan Çatalan Havzası'na akıtmaktadırlar.
- Çatalan Gölü kenarında ve koruma alanlarında yoğun bir şekilde gübreli ve zirai ilaçlı tarım yapılmaktadır.
- Krom işletme tesisleri, hammadde ocakları, kırma taş ocaklarının deşarjı Göksu Nehri’ne yapılmaktadır. Ayrıca Eğlence Irmağı çevresinde atıklarını ırmağa deşarj eden krom maden işletmeleri bulunmaktadır. Yapımına başlana Tufanbeyli Termik Santrali’nin soğutma işlemleri Göksu Deresi'nden yapılacak olup atıkları yine dereye verilecektir. Membadan itibaren Göksu Nehri boyunca yukarıda sözü edilen tüm atıklar Çatalan Havzası'na boşalmaktadır.
- Suyun arıtıldıktan sonra alınan analiz sonuçları İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkındaki Yönetmeliklere her ne kadar uymaktaysa da uzun vadede havzanın bu hızla kirletilmesine devam edilmesi durumunda insan sağlığını tehdit edecek boyutlara varılmasının önüne geçilemeyecektir. Gelecekte suyun arıtılması daha güç ve masraflı hale gelecektir. Kaldı ki kurşun ve kadmiyum gibi ağır metaller analiz sonucunda görüleceği gibi sınır değerler taşımaktadır.
- Metropole dönüşmüş olan Adana Kenti’ne içme suyu sağlayan Çatalan Havzası'nın içme suyu olarak projelendirildiği aşamada düşünülmesi ve oluşturulması gereken koruma alanlarının acilen hayata geçirilmesi bir zorunluluktur. Çatalan Gölü maksimum su seviyesinde bulunan yerleşim alanlarının kaldırılarak havza dışına taşınması ve yönetmelikte belirtilen alanlardaki istimlâklerin biran önce gerçekleştirilmesi gereklidir. Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği'ne göre suyu alan kuruluş tarafından yapılması gereken kamulaştırma ve koruma alanlarının oluşturulması işlemlerine başlanmalıdır.
- Temiz su içmek bir insanlık hakkıdır. Havza boyunca göl alanına deşarj edilmekte olan kanalizasyon, fosseptik, katı atık, madencilik, tarımsal atıklarının Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği'nde belirtilen şartlar yerine getirilerek verilmesi yönünde çalışmalar başlatılmalıdır.
- Koruma alanlarının oluşturulmasına yönelik işbirliği halinde olunması gereken kurum ve kuruluşlar ile koordinasyon sağlanmalı ve biran önce harekete geçilmelidir “
